Co ja takiego zjadłem?!

Każdy produkt spożywczy przechowywany w nieodpowiedniej temperaturze lub odgrzewany może spowodować zatrucie pokarmowe. Salmonella jest najczęstszym sprawcą zatruć pokarmowych, ale nie jedynym. O innych przyczytaj w naszych poradach turystycznych.

Za biegunki, wymioty i bóle żołądka odpowiedzialne są też: gronkowce, enterotoksyczne szczepy Escherichia coli, Yersinia enterocolica itd. Bez względu jednak na to, jaka bakteria odpowiedzialna jest za zatrucie, jego objawy mogą nam skutecznie popsuć urlop.

• Przyczyną zatruć pokarmowych są nie tylko bakterie, ale i wirusy. Potocznie nazywane są grypą żołądkową, choroba ta może przydarzyć się nam przez okrągły rok. Wirusy powodują głównie zespoły biegunkowe u dzieci.
• Lato sprzyja bakteryjnym infekcjom pokarmowym. Temperatura powyżej 20 stopni jest wymarzona do namnażania się bakterii, które w różnych pokarmach występują nawet w znikomych ilościach. Nie tylko w kremach, puddingach i sernikach na zimno, ale również w gotowanym ryżu, sosach, ciastach, mleku, przyprawach korzennych, drobiu czy parówkach. Już kilka godzin po ich spożyciu możemy się ciężko rozchorować.

Przeczytaj też inne porady turystyczne

Coś mnie ugryzło Dorwała mnie grzybica Pierwsza pomoc na urlopie Kompletujemy apteczkę

Objawy zatrucia

• Wymioty, biegunka, gorączka. Chorego trzeba przede wszystkim nawodnić. Ponieważ przy wymiotach i biegunce żaden lek nie będzie miał szans wchłonąć się z przewodu pokarmowego, trzeba podać dożylnie, w postaci kroplówki sól fizjologiczną, potas oraz sód. O ile osoba dorosła może kurować się w domu (powinna wypijać dziennie około 2 litrów obojętnych płynów), o tyle dzieci i osoby starsze bezwzględnie powinny trafić do szpitala, gdzie w izbie przyjęć czy oddziale ratunkowym uzyskają niezbędną pomoc.

Jak się ratować

• Pierwszego dnia można pić wodę przegotowaną, słabą herbatę (żadnej mięty czy innych ziółek!). Można dodać do wody saszetkę gastrolitu czy innego preparatu zawierającego elektrolity, zażyć smectę czy węgiel. Trzeba też zastosować głodówkę. Jeżeli jednak objawy ustąpią, nie ma się co głodzić. Można, a nawet trzeba jeść: suchary, kleik ryżowy, choćby dlatego, że przez cały czas wydzielane są soki żołądkowe. Nie polecamy natomiast rosołku "na wzmocnienie". Jest zbyt esencjonalny. Antybiotyki nie są w takich przypadkach lekami pierwszej potrzeby. Dobrze zrobią za to jelitom preparaty przywracające prawidłową florę bakteryjną, jak np. trilax. Lepiej więc nie jeść - surowych i niedogotowanych jaj oraz potraw, które mogą je zawierać, a więc: sałatek, kremów. Szczególnie kobiety w ciąży powinny unikać pasztetów oraz serów pleśniowych typu brie i camembert, niepasteryzowanego mleka i śmietany, surówki z kapusty, niedokładnie ugotowanych produktów mrożonych, ponieważ mogą być skażone bakterią Listeria monocytogenes, która wywołuje listeriozę. Może ona spowodować poronienie lub uszkodzić płód. Również owoce morza oraz nieświeże tłuste ryby, jak makrela, śledzie, tuńczyk (uwaga na sushi!), mogą wywołać ostre zatrucie pokarmowe.

A poza tym....
• Najważniejsze - pić, pić, pić. Warto sięgnąć po takie preparaty jak gastrolit, saltoral, które zapobiegają zaburzeniom wodno-elektrolitowym. Saszetkę preparatu rozpuszcza się w 200 ml wody, u dorosłych w dawce 2-6 saszetek na dobę. W przypadku odwodnienia spowodowanego biegunką i wymiotami pomaga również orsalit - hipoosmolarny doustny płyn nawadniający. Po konsultacji z lekarzem można go podawać nie tylko osobom dorosłym, ale również dzieciom od 6 miesiąca życia. Tym bardziej, że nie przypomina on lekarstwa, bo ma smak. Ten przeznaczony dla maluchów: bananowy i malinowy. Lekarze zalecają też przyjmowanie leków przywracających prawidłową florę bakteryjną, czyli probiotyków. Są to mikroorganizmy z grupy Lacto-bacillus, Bifidobacterium czy Enterococcus. Zakwaszają one środowisko w jelitach, wytwarzają nadtlenek wodoru, przez co ograniczają rozwój chorobotwórczych bakterii. Zmniejszają one również stan zapalny i stymulują odporność organizmu. W aptekach jest spory wybór takich preparatów; m.in. lakcid, trilac, lakcidofil, lactobif. Wbrew powszechnej opinii po zatruciu pokarmowym wcale nie trzeba się głodzić.


• W pierwszej kolejności trzeba jeść: czerstwe pieczywo, suchary, kleiki ryżowe, kaszę manną. Następnie trzeba dodawać produkty skrobiowe i kasze. Gdy biegunka ustąpi, można wprowadzać potrawy gotowane. W ciągu kilku pierwszych dni po zatruciu trzeba unikać pokarmów wysoko-tłuszczowych.

Jolanta Gromadzka-Anzelewicz
"NaszeMiasto.pl"